Zuurstof voor de buurt door een spel van buiten- en binnenkamers

Twintig jaar. Zo lang heeft het geduurd voor de tweede zaal van het Mechelse kunstencentrum nona een feit was. Ze is verscholen achter de goudkleurige gevel in de Begijnenstraat. Als je door de poort stapt, val je van de ene verbazing in de andere. "Er waren twee mooie uitdagingen: enerzijds de vervlechting van de openbare ruimte en de podiumzaal, anderzijds de creatie van zo veel mogelijk ruimte", zegt David Driesen van dmvA Architecten.

Tekst Joke Hofman Beeld Kunstencentrum nona

Dit project gaat terug tot de eeuwwisseling, toen nona zich van een klassiek theatergezelschap ontpopte tot een kunstencentrum. Vlak bij de oude site van de Mechelse Drukkerijen had het al één theaterzaal in gebruik: een zaal in neo­clas­si­cis­tische stijl – magnifiek, maar met praktische beperkingen. Toen de Mechelse Drukkerijen hun terreinen verkochten en het binnengebied na de verkoop overbleef, was dat hét moment om te investeren. Stad Mechelen gaf het kunstencentrum een financiële duw in de rug.

Ruimte slim inzetten

David Driesen: “De locatie was in orde. Nu moesten we er nog een volwaardige theaterzaal van maken, met voldoende publieke ruimte errond en aandacht voor de buurtbewoners. De huidige creatie verzoent deze wensen, met sculpturale buiten- en binnenkamers die de bezoekers naar de nieuwe zaal leiden.”


De eerste ontdekking wanneer je de goudkleurige gang uitloopt, is de patio met de bakstenen reliëfs van kunstenaar Nick Ervinck. Het is een spel van pixels dat je van dichtbij moeilijk kan vatten. Pas als je afstand neemt, worden de tekeningen duidelijk. “Nadien arriveer je in de foyer, een zaal waar we de buitenruimte naar binnen trekken via glazen wanden. Die hebben we opgevat als een Romeins forum, een marktplaats waar burgers elkaar ontmoeten, waar gesprekken ontstaan en waar mensen kunst creëren. De foyer doet dienst als ruimte voor tentoonstellingen, recepties en lezingen.” In de daaropvolgende patio vind je eveneens sculpturen van Nick Ervinck terug. Daarna stap je pas de eigenlijke theaterzaal binnen. “De twee patio’s, de foyer en de theaterzaal creëren samen een spel van binnen- en buitenruimtes”, zegt David Driesen.urtbewoners. De huidige creatie verzoent deze wensen, met sculpturale buiten- en binnenkamers die de bezoekers naar de nieuwe zaal leiden.”

Technische flexibiliteit in de nieuwe theaterzaal

"De theaterzaal zelf is eigenlijk een betonnen doos in een betonnen doos. Om ze die vorm te kunnen geven, hebben we veel theaters in België en Nederland bezocht. De zaal moest immers niet alleen veel mensen kunnen ontvangen, maar moest in technisch opzicht ook heel flexibel zijn. De oude theaterzaal is enkel uitgerust met verrijdbare bruggen. De nieuwe zaal beschikt over een transparant grid op 6 meter hoogte, waaraan licht- en geluidsinstallaties hangen. Op de vloer ligt een prachtig parket. En er is een inschuifbare tribune geïnstalleerd. Dankzij de goede geluidsisolatie kunnen er in de zaal ook luidere performances plaatsvinden zonder de buren lastig te vallen.”

Knipoog naar de Mechelse Drukkerijen

In de loop van het project kwamen dmvA Architecten en nona in contact met vzw Onbetaalbaar, een denktank die projecten uitwerkt rond afgedankte materialen. Om geld in te zamelen voor nona organiseerde de vzw samen met de studenten van de voortgezette opleiding Meubelontwerp een meubelveiling. De spullen van de Mechelse Drukkerijen kregen een tweede leven in de toiletten, de loge en de bar. En ze bekleedden de wanden in de toiletten met aluminium drukplaten. Voorts maakten ze een luisterspel over het bouwproces dat je via een app op je smartphone kan beluisteren. Zo blijft het project verder leven.

Interesse uit het buitenland

David Driesen: “De nieuwe theaterzaal is het resultaat van een strijd die uiteindelijk twintig jaar duurde. Van getouwtrek met de stad en van geld inzamelen. Wie erbij betrokken was, ‘smeet zich’ met hart en ziel. Dat maakt het nog een beetje specialer. Intussen kwamen al heel veel buitenlandse architecten een kijkje nemen. De buren waren aanvankelijk misschien wat bang voor geluidsoverlast, maar hebben ons al heel mooie complimenten gegeven. En telkens als ik er kom, ontdek ik weer iets nieuws. Het was de strijd meer dan waard!”

De nieuwe theaterzaal is verscholen achter een goudkleurige gevel.

De bakstenen reliëfs op de twee patio's zijn van kunstenaar Nick Ervinck.

De foyer doet dienst als ruimte voor tentoonstellingen, recepties en lezingen.


Technische fiche

Bouwheer

nona (Mechelen)


Architect

dmvA Architecten (Mechelen)


Hoofdaannemer

Bouwbedrijf Willems & Co (Oevel)

Deel dit bericht